آب بندی ساختمانها و منابع آب همواره یکی از چالشهای بزرگ سازندگان می باشد.تا همین چندسال پیش تنها گزینه پیش رو استفاده از مخلوط چسب بتن و ملاتهای ریزدانه سیمانی بود که شانس موفقیت آن کمتر از 50% بوده و لایه های اجرا شده با کوچکترین بی دقتی در اجرا و یا نامرغوب بودن چسب بتن مصرفی که بسیار رایج بود از زیرکار جدا می شدند. آب بندی و جلوگیری از نم و رطوبت هرگز این چنین راحت و آسان نبوده است.

آب بندی بتن چیست؟

بتن یکی از متداول ترین مصالح ساختمانی است که دارای ذاتی بادوام است، اما این دوام بستگی زیادی به شرایط مختلف اعم از طرح اختلاط بتن، وجود و موقعیت آرماتورها، جزئیات اجرایی و هم چنین نگهداری، آب بندی و کیورینگ بتن دارد. یکی از مهم ترین عوامل برای نگه داری و جلوگیری از فرسایش بتن آب بندی مناسب آن با مصالح نوین می باشد.

 

مواد آب بندی بتن

چرا نیاز به آب بندی بتن داریم؟

از دیدگاه متخصصین این حوزه بتن یک موجود زنده است که همواره در قبال تغییرات محیطی و یا ترکیب های مورد استفاده واکنش های متفاوت ارائه می دهد، لذا محصولات ارائه شده در این حوزه توسط شرکت ژیکاوا همواره در حال بهسازی و رفع مشکل و ارتقاء می باشند. مواد آب بندی بتن به دو دلیل عمده و برای دو کاربرد مختلف انجام می گیرد:

جلوگیری از نشت و هدر رفت آب در مخازن و استخرها:

با توجه به محدودیت دسترسی به منابع آب شیرین و کمبود آب، جلوگیری از نشت آب در سازه های بتنی همچون استخرها و مخازن بتنی که ماهیت اصلی آن ها نگه داری آب می باشد اهمیت ویژه ای دارد، از این رو با آب بند کردن این چنین سازه های بتنی می توان از هدر رفت آب که سرمایه ملی نیز هست جلوگیری به عمل آورد، لازم به یادآوری است با توجه به اهمیت حفظ کیفیت آب در منابع نگهداری، بتن به عنوان یکی از بهترین ابزار ساخت منابع همواره مورد توجه بوده است.

همچنین نشت آب از بتن به خصوص در مواردی همچون بام های بتنی که این عبور آب باعث ایجاد خرابی ها و مشکلات زیادی برای طبقه های زیرین خواهد شد دارای اهمیت بالایی می باشد.

حفظ و نگه داری بتن در مقابل حملات شیمیایی:

آب بند کردن بتن زمانی اهمیت بیشتری پیدا می کند که بتن در معرض آب و خاک هایی قرار می گیرد که دارای نمک ها، املاح و مواد زیان آوری همچون سولفات ها و کلرید ها برای بتن و آرماتور های آن است. از این رو آب بند کردن بتن برای جلوگیری از این قبیل حملات شیمیایی امری ضروری و اجتناب ناپذیر هست.

اصول آب بندی بتن

آب بندی بتن در فاز های مختلفی اعم از حین اجرای پروژه ها، بلافاصله پس از تکمیل پروژه و پس از بهره برداری قابل انجام است. از این جهت مواد آب بند کننده بتن را می توان در این سه دسته طبقه بندی کرد:

1- حین بتن ریزی:

مواد آب بندی

آب بندهای بتن که در این دسته قرار دارند غالبا شامل واترپروف های پودری و مایع می باشند که موجب تراکم بتن می شوند و همچنین با ایجاد یک لایه هیدروفوبیک (آبگریز) در داخل منافذ، حفره‌ها، لوله های موئینه و روي سطح بتن باعث ایجاد قشری نفوذ ناپذیر در بتن خواهند بود.

واترپروف بتن مايع ZWP-L و واترپروف بتن پودري ZWP-P شرکت ژیکاوا از این دسته محصولات می باشد.

نوع دیگری از افزودنی های شرکت ژیکاوا برای آب بند کردن بتن، ژیکاترون ادمیکس می باشد که یک ماده پودری کریستال شونده و غیر سمی است که در هنگام ساخت بتن به آن اضافه می شود. این ماده با ایجاد کریستال های نامحلول در آب به طور دائمی باعث بسته شدن خلل و فرج و شکاف های موئینه داخل بتن شده و آن را در مقابل نفوذ آب و انواع مواد خورنده محافظت می نماید. این ماده همیشه به صورت فعال در داخل بتن وجود داشته و شکاف ها و ترک های تا عرض 0.4mm ایجاد شده در بتن را به طور خودکار ترمیم می نماید.

هم چنین مورد دیگری که در حین اجرا مورد استفاده قرار می گیرند واتر استاپ ها می باشد که در واقع نوارهای منعطف با پهنا و ضخامت مشخص هستند که در طی بتن‌ریزی و طبق نقشه‌های طراحی در محل درزهای اجرایی و درز های انبساط نصب می‌شوند. واتر استاپ های تولیدی شرکت ژیکاوا از جنس PVC  قابل انعطاف و با استفاده از بهترین مواد اولیه و افزونی های مورد نیاز جهت بالابردن مقاومت و دوام آن در شرایط سخت آب و هوایی,سیکلهای گرما و سرما و تابش نور خورشید تولید می شوند. واتر استاپها در ابعاد و اندازه های مختلف و شکلهای گوناگون در ضخامت های متفاوت تولید می شوند.

2- پس از تکمیل:

محصولات و مواد آب بندی که در این دسته قرار دارند شامل انواع اندودهای پایه سیمانی، روکش های اکرلیک، پلی اورتان و اپوکسی، ورقه های ژئوممبران، ایزوگام و قیرگونی می باشد که از میان تمامی این موارد اندود های پایه سیمانی به دلیل راحتی در اجرا، دوام و کیفیت بالا و هم چنین مسائل زیست محیطی با اقبال عمومی همراه است. از جمله این موارد می توان به ژیکابام و سمنتکس شرکت ژیکاوا اشاره کرد.

از تولیدات دیگر شرکت ژیکاوا در بحث مواد آب بندی می توان به ژیکاسیلر اشاره کرد که در واقع یک پوشش سیلکونی بر پایه ترکیبات سیلان سیلوکسان است. این پوشش پس از اعمال بر روی سطح به داخل آن نفوذ کرده و باعث کم شدن جذب آب آن به میزان بیش از ۸۰ درصد می شود. ژیکاسیلر باعث گرفتن منافذ نشده و مانع از تنفس سطح و خارج شدن بخار آب از آن نمی شود، لذا برای استفاده در روی سطوح مختلف سیمانی، آجری، سنگهای ساختمانی و … بسیار مناسب بوده و در دو نوع ساده و با تشکیل فیلم ارائه می شود.

3- پس از بهره برداری:

در موارد بسیاری به دلیل مشکلات در اجرای سازه های بتنی این نوع سازه ها دچار ترک خوردگی و خرابی می شوند که این خرابی موجب نقص در عملکرد صحیح سازه خواهد بود. به عنوان مثال در استخرها و مخازن آب بتنی ترک های ناشی از انقباض بتن و یا نشست استخر باعث نشت آب واز بین رفتن کارایی سازه میشود، در این قبیل موارد در ابتدا باید سازه بتنی به وسیله ملات های تعمیراتی مناسب مورد بازسازی قرار گیرد و سپس به وسیله عایق های رطوبتی آب بند شود.

یکی از ملات های تعمیراتی مناسب برای این امر سمنتکس می باشد که ملاتی تعمیراتی پایه سیمانی و ضد آب می باشد.

کلام آخر

با درک این نیاز , ما بررسی روی مواد جدید رایج در دنیا را شروع کردیم ابتدا در اوایل سالهای 80 با همکاری شرکت ICS PENETRON آمریکا سیستمهای نفوذگر را به بازار معرفی نمودیم که در صنایع نفت ,پتروشیمی و فولاد بسیار موفق بود ولی به علت قیمت بالا و نیاز به مهارت و تخصص در اجرا برای مصارف عمومی چندان مناسب نبود به همین خطر با همکاری شرکت WACKER آلمان عایق تک جزئی پودری پلیمری پایه سیمانی با نام تجاری ژیکابام را به بازار ارائه نمودیم که به خاطر سهولت استفاده,قیمت مناسب و ضریب اطمینان بالای آن مورد استقبال عموم مردم و جامعه مهندسی قرار گرفت.

درحال حاضر صدها پروژه آب بندی توسط اکیپ های اجرائی شرکت و نمایندگان آن در سراسر ایران از سواحل دریای خزر تا کرانه های نیلگون خلیج فارس با موفقیت اجرا گردیده است.استخر ,منبع آب و آب نمای شهری ,کف و سقف ساختمانها و سالنهای صنعتی سرویسهای بهداشتی و بالکن ,منابع آب چندین هزار متر مکعبی ,برجهای خنک کننده و فونداسیون های ساختمان ها نمونه کارهایی است که انجام شده و سوابق و عکسهای آن جهت مطالعه در آرشیو شرکت موجود می باشد.

سوالات متداول درباره مواد آب بندی

سوال : آیا آب بندی با مواد ذکر شده می تواند جایگزین کاربرد ایزوگام شود؟
پاسخ :  در بسیاری از موارد نه تنها می توانند به عنوان جایگزین ایزوگام استفاده شود، بلکه در مواردی که استفاده از ایزوگام میسر نیست این مواد سیمانی می توانند به راحتی استفاده شوند، به عنوان نمونه در رفع و پوشش پوسیدگی کف کولرهای آبی، مکان های مرطوب که نمی توان ایزوگام را چسباند و محیطهای گرم که باعث روان روی قیر ایزوگام خواهد بود.

سوال : طول عمر محصولات آب بند چند سال است؟
پاسخ : در صورتیکه مطابق میزان توصیه شده توسط شرکت استفاده شود و به درستی آماده شده باشند، به راحتی می توان تا زمان عدم نشست سازه (ایجاد ترک و درز در هنگام نشست و …) از عملکرد صحیح این مواد اطمینان داشت.

سوال : آیا استفاده از این محصولات برای منابع آب آشامیدنی هم توصیه می شود؟
پاسخ : کاربرد محصولات پایه سیمانی بسیار توصیه شده و باعث رفع مشکلات اخطلاط قیر با آب و کاهش کیفیت آن می شود.